Maket yapımında saatlerce uğraştığınız boyama işleminin ardından, “decals” (çıkartma) aşamasına geçmeden önce modelinizi korumak istersiniz. İşte bu noktada modelinize o canlı, ıslak görünümü vermek için Vallejo parlak vernik (Gloss Varnish) uygulaması hayati bir öneme sahiptir. Ancak Vallejo akrilik verniklerini şişeden çıktığı gibi kullanmak, genellikle modelcilerin korkulu rüyası olan “portakal kabuğu” görünümüne veya airbrush’ın tıkanmasına neden olabilir.
Peki, Vallejo parlak vernik (özellikle 28.517 serisi) en doğru şekilde nasıl inceltilir? Kusursuz bir yüzey elde etmek için hangi oranları kullanmalısınız?
Bu kapsamlı rehberde, Hobis atölyesinde bizzat test ettiğimiz oranları, temizlik ipuçlarını ve uygulama tekniklerini bulacaksınız.
Vallejo Parlak Vernik Neden İnceltilmeli?
Vallejo vernikleri su bazlı akrilik formüle sahiptir ve yapıları gereği kutudan çıktıklarında biraz yoğundur. Eğer Vallejo parlak vernik inceltilmeden kullanılırsa şu sorunlarla karşılaşırsınız:
- Fırça Kullanımında: Fırça darbeleri yüzeyde kalır, vernik kendini düzeltemez (self-leveling yapamaz) ve model üzerinde kalın, yapay bir tabaka oluşur.
- Airbrush Kullanımında: Vernik, boya tabancanızın memesini (nozzle) saniyeler içinde tıkar. Ayrıca yüzeye pütürlü (kumlu) bir atım yapmanıza neden olur, bu da “frosting” dediğimiz beyazlanma etkisine yol açar.
Bu nedenle, pürüzsüz ve cam gibi bir yüzey için inceltme işlemi bir tercih değil, zorunluluktur.
İnceltici Seçimi: Su mu, Vallejo Tiner mi?
Pek çok modelci, masrafı kısmak için su kullanmayı dener. Ancak profesyonel sonuçlar için biz su kullanımını önermiyoruz. Çünkü su, verniğin yüzey gerilimini yeterince kıramaz ve plastik üzerinde “boncuklanma” yapabilir. Ayrıca kuruma süresini kontrolsüz şekilde uzatır.
En iyi sonucu almak için şu iki ürünü kullanmalısınız:
- Vallejo Airbrush Thinner (71.161): Bu tiner, verniğin kimyasal yapısını bozmadan akışkanlığını artırır ve kurumayı hızlandırır.
- Vallejo Airbrush Flow Improver (71.562): (Opsiyonel ama şiddetle önerilir) İğne ucunda verniğin kurumasını geciktirir (retarder etkisi) ve daha pürüzsüz bir akış sağlar.
Altın Oran: Vallejo Parlak Vernik Karışımı
Gelelim en çok merak edilen konuya. Vallejo parlak vernik için dünya genelindeki usta modelcilerin kullandığı ve bizim de Hobis atölyesinde onayladığımız “Altın Karışım” şöyledir:
İdeal Airbrush Formülü:
7 Damla Vernik + 3 Damla Airbrush Thinner + 1 Damla Flow Improver
Bu karışım, 0.3mm ve üzeri iğne kalınlıkları için mükemmel çalışır. Eğer elinizde Flow Improver yoksa, endişelenmeyin. 2 birim verniğe 1 birim tiner (2:1 oranı) güvenli bir başlangıç noktası olacaktır.
Doğru Kıvamı Nasıl Anlarım?
Karışımınızın kıvamı tam olarak “yarım yağlı süt” (milk consistency) gibi olmalıdır. Karıştırma kabının kenarından akıttığınızda, arkasında şeffaf bir iz bırakmalı ama su gibi de akıp gitmemelidir. Eğer çok koyuysa, damla damla tiner ekleyerek açabilirsiniz.
Vallejo Parlak Vernik Uygulama Rehberi
1. Karışımı Mutlaka Dışarıda Hazırlayın
Birçok yeni başlayan, tembellik edip karışımı doğrudan airbrush haznesinde yapmaya çalışır. Bu büyük bir hatadır. Vernik şeffaf olduğu için tinerle tam karışıp karışmadığını göremezsiniz. Küçük bir metal kapta veya shot bardağında iyice karıştırıp hazneye dökmek en garantisidir.
2. Basınç (PSI) Ayarı ve Mesade
Vernikler, pigment içeren boyalara göre biraz daha yüksek basınç sever. Düşük basınçta vernik atomize olamaz ve yüzeye büyük damlacıklar halinde düşer.
- Önerilen Basınç: 18 – 25 PSI arası idealdir.
- Mesafe: Modele yaklaşık 10-15 cm mesafeden atım yapmalısınız.
3. Katmanlama Tekniği (Mist Coat ve Wet Coat)
Vernik atarken aceleci davranmak, akmalara (runny paint) sebep olur. Şu sırayı takip edin:
- İlk Kat (Mist Coat – Sisleme): Çok ince, tozlama şeklinde bir kat atın. Bu katın amacı parlatmak değil, yüzeyde tutunacak bir zemin oluşturmaktır. Kuruması için 5-10 dakika bekleyin.
- İkinci Kat (Wet Coat – Islak Kat): Şimdi daha yavaş hareketlerle, yüzeyin “ıslandığını” görerek verniği atın. Işık altında yüzeyin parladığını görmelisiniz. Ancak dikkat! Akma yapacak kadar birikmesine izin vermeyin.
Sık Karşılaşılan Sorunlar ve Çözümleri
Modelcilikte hatalar kaçınılmazdır, ancak çözümleri basittir. İşte Vallejo parlak vernik kullanırken yaşayabileceğiniz sorunlar:
Sorun 1: Vernik Beyazlaşıyor (Frosting)
Nedeni: Ortam çok nemli olabilir, verniği çok kalın atmış olabilirsiniz veya tineri çok fazla kaçırmış olabilirsiniz.
Çözümü: Panik yapmayın. İnce bir kat daha saf vernik atmak bazen beyazlığı alır. Ancak temel çözüm, daha ince katlar halinde çalışmak ve katlar arasında mutlaka kurumasını beklemektir.
Sorun 2: Airbrush Sürekli Tıkanıyor
Nedeni: Akrilik vernikler hava ile temas ettiğinde çok hızlı kurur (Tip dry).
Çözümü: Karışıma mutlaka Flow Improver ekleyin. Ayrıca atım yaparken tetiği sürekli “hava açık” konumda tutun, sadece boyayı kapatıp açın. İğne ucunda kuruyan verniği, tinerli bir pamuk kulak çöpüyle sık sık temizleyin.
Uygulama Sonrası Temizlik ve Bakım
Vernik işlemi bittikten sonra airbrush temizliği, boya temizliğinden daha zordur. Vernik kuruduğunda plastikleşir ve normal tinerle çıkmayabilir.
Bu nedenle işiniz biter bitmez airbrush’ınızı Vallejo Airbrush Cleaner ile temizlemelisiniz. Eğer vernik içinde kuruduysa, aseton içermeyen daha güçlü solventler kullanmanız gerekebilir. Unutmayın, temiz bir tabanca, bir sonraki projenizin sigortasıdır.
İhtiyacınız Olan Ürünler
Mükemmel parlaklık, decal (çıkartma) uygulaması ve weathering (eskitme) öncesi koruma için ihtiyacınız olan her şeyi Hobis stoklarında bulabilirsiniz:
- Vallejo Parlak Vernik (Gloss Varnish) – Farklı boyutlarda
- Vallejo Mat Vernik (Matt Varnish)
- Vallejo Tiner ve İnceltici Çeşitleri
(Dış Kaynak Bilgisi: Ürünlerin teknik güvenlik dökümanlarına (MSDS) ve detaylı kimyasal bileşenlerine ulaşmak için Vallejo Acrylics Resmi Sitesini ziyaret edebilirsiniz.)